Jak sprawdzić czy akumulator jest naładowany?

Podstawowym narzędziem służącym po pomiaru stanu naładowania akumulatora jest miernik z woltomierzem. Do oceny naładowania akumulatora w zupełności wystarczający jest pomiar napięcia z dokładnością do 0,1 V.

Uwaga: napięcie na zaciskach akumulatora – świadczące o stanie naładowania nie jest wystarczającą informacją, na podstawie której można wnioskować na temat stanu zużycia baterii. Nie można w ten sposób również stwierdzić czy akumulator jest sprawny ani decydować o jego dalszych losach. Zobacz jak sprawdzić pojemność akumulatora i ocenić stan zużycia.

Pomiar naładowania akumulatora

Akumulator żelowy, AGM, ogólnie ołowiowo - kwasowy, bezpośrednio po zakończeniu ładowania, ma na klemach napięcie bliskie 14V. Po odłączeniu prostownika napięcie szybko spada, by po kilku - kilkunastu minutach osiągnąć 13V. Dalszy spadek napięcia następuje już znacznie wolniej, niektóre w pełni naładowane akumulatory, nawet po składowaniu przez kilka tygodni, zachowują napięcie bliskie 13V. Inne egzemplarze mogą przez dłuższy czas utrzymać napięcie w granicach 12,7V.

Napięcie w granicach 12V oznacza, że akumulator jest wyładowany i pozostało w nim w granicach od 1/2 do 2/3 pojemności danego ogniwa przy pełnym naładowaniu. Taki akumulator zdecydowanie warto już poddać ładowaniu, tak aby nie uległ dalszemu samorozładowaniu i związanych z obniżonym napięciem nieodwracalnych uszkodzeń.

W przypadku stwierdzenia napięcia 11V i mniej mamy do czynienia z wyładowanym akumulatorem, takim w którym zostało 20% lub mniej energii jaką może zgromadzić. Pozostawienie akumulatora w takim stanie na dłuższy czas doprowadzi do szybkiej degradacji.

Inne sposoby oceny naładowania akumulatora

Naładowanie akumulatora otwartego ocenić można mierząc gęstość elektrolitu za pomocą areometru. Im elektrolit jest gęstszy tym więcej energii jest aktualnie zgromadzone w baterii. Przy gęstości elektrolitu 1,28 g/cm2 w temperaturze pokojowej mamy do czynienia z naładowanym w pełni akumulatorem. Natomiast gęstość poniżej 1,2 g/cm2 świadczy o prawie całkowitym rozładowaniu.

Przy odrobienie wprawy stan naładowania ocenić można za pomocą żarówki. Jasno świecąca żarówka oznacza naładowany akumulator, natomiast im światło słabsze a barwa bliższa czerwieni tym stan naładowania niższy. Jest to oczywiście pomiar bardzo orientacyjny ale w wielu wypadkach wystarczający do zorientowania się w sytuacji.

Stan naładowania a pojemność akumulatora

Na podstawie napięcia na zaciskach nieobciążonego akumulatora ocenić możemy stan naładowania. Napięcie jednak nie świadczy o tym jaką dana bateria ma faktycznie pojemność.

Przykładowo naładowany w pełni akumulator (napięcie 12,9V) o faktycznej pojemności 7Ah jest w stanie oddać znacznie mniej energii i zapewnić podtrzymanie przez znacznie krótszy czas, niż znacznie bardziej wyładowany akumulator (napięcie 11,5V) o faktycznej pojemności 200 Ah.

Rozgraniczyć trzeba również pojemność nominalną – nadrukowaną na obudowie oraz w karcie katalogowej oraz pojemność faktyczną – aktualną. Mocno wyeksploatowany akumulator 200 Ah będzie w stanie zgromadzić i oddać mniej energii niż mniejszy ale w pełni sprawny akumulator 120 Ah.